Văn hóa – Thể thao Huế: Vững vàng sau khi vận hành mô hình chính quyền hai cấp
10/10/2025
Từ ngày 1/7/2025, thành phố Huế chính thức vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp – đánh dấu bước ngoặt lớn trong quản lý hành chính và phát triển kinh tế - xã hội. Trong bối cảnh đó, ngành Văn hóa và Thể thao thành phố Huế đã nhanh chóng thích ứng, triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để bảo đảm hệ thống vận hành thông suốt, giữ vững định hướng phát triển văn hóa, thể thao, thông tin cơ sở trong giai đoạn mới.
Đồng bộ về thể chế và bộ máy
Ngay sau khi mô hình hai cấp được triển khai, Sở Văn hóa và Thể thao Huế đã khẩn trương tham mưu, triển khai các nghị định và thông tư hướng dẫn của Chính phủ về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch. Các thủ tục hành chính được cập nhật kịp thời trên Cổng dịch vụ công của thành phố, đảm bảo minh bạch, đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia.
Hệ thống “Một cửa điện tử” của Sở đã đạt 100% thủ tục trực tuyến mức độ 4, giúp người dân và doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận các dịch vụ công. Cùng với đó, công tác bố trí, sắp xếp đội ngũ công chức, viên chức được thực hiện nghiêm túc, đảm bảo tinh gọn, hiệu quả, phù hợp cơ chế quản lý mới. Hơn 80 cán bộ cấp xã, phường đã được tập huấn nghiệp vụ chuyên sâu trên các lĩnh vực văn hóa, di sản, thể thao, thông tin cơ sở – tạo nền tảng vững chắc cho bộ máy vận hành ổn định.
Đổi mới trong quản lý văn hóa – thể thao
Trong lĩnh vực quản lý di sản văn hóa, Sở đã rà soát, cập nhật hệ thống địa danh, địa chỉ của hơn 200 di tích được xếp hạng, đồng thời tham mưu UBND thành phố phân cấp cho các xã, phường trực tiếp quản lý di tích trên địa bàn. Đây là bước chuyển quan trọng, đưa công tác bảo tồn di sản về gần với cộng đồng, tăng tính chủ động và trách nhiệm ở cơ sở.
Bên cạnh đó, Sở đang xây dựng Quy chế quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di tích, cũng như Quy chế đặt tên, đổi tên đường, phố và công trình công cộng phù hợp mô hình chính quyền hai cấp, dự kiến hoàn thiện trong năm 2026. Song song là việc chuẩn bị ban hành quy định mới về xét tặng danh hiệu “Gia đình văn hóa”, “Thôn, tổ dân phố văn hóa”, “Xã, phường tiêu biểu”, bảo đảm thống nhất và phù hợp trong bối cảnh hành chính mới.
Ở lĩnh vực thể dục thể thao, Sở đã điều chỉnh Kế hoạch Đại hội TDTT các cấp, tiến tới Đại hội TDTT thành phố Huế năm 2026, đồng thời hướng dẫn 40 xã, phường tổ chức Đại hội TDTT cơ sở, dự kiến hoàn thành trong tháng 4/2026. Đây không chỉ là hoạt động chuyên môn mà còn là dịp để củng cố phong trào thể thao quần chúng, phát huy tinh thần đoàn kết và nâng cao sức khỏe cộng đồng.
Công tác thông tin cơ sở cũng được tăng cường. Hệ thống đài truyền thanh, bảng tin, trang thông tin điện tử các xã, phường được rà soát và hướng dẫn vận hành đồng bộ. Việc tuyên truyền chủ trương, chính sách, pháp luật được triển khai thường xuyên, góp phần củng cố niềm tin và sự đồng thuận của người dân trong tiến trình đổi mới quản lý hành chính.
Những khó khăn cần tháo gỡ
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, sau hơn 3 tháng triển khai, quá trình vận hành mô hình chính quyền hai cấp vẫn đặt ra không ít thách thức. Công chức phụ trách văn hóa – xã hội ở cơ sở còn mỏng, phải kiêm nhiệm nhiều mảng công việc; kinh phí hoạt động còn hạn hẹp, trong khi xã hội hóa chưa mạnh. Nhiều thiết chế văn hóa – thể thao xuống cấp hoặc thiếu đồng bộ, chưa đáp ứng nhu cầu sinh hoạt cộng đồng.
Đặc biệt, một số văn bản hướng dẫn thi hành Luật Di sản văn hóa 2024 và các quy định liên quan đến hoạt động xuất bản, phát hành vẫn chậm ban hành, gây khó khăn cho công tác chuyên môn. Một số hệ thống đài truyền thanh cơ sở đã cũ kỹ, tỷ lệ hoạt động hiệu quả chỉ khoảng 70%, khiến việc truyền tải thông tin ở vùng xa còn hạn chế.
Định hướng và kiến nghị
Trong thời gian tới, Sở Văn hóa và Thể thao xác định tập trung vào ba hướng lớn:
(1) Tiếp tục hoàn thiện thể chế và quy trình quản lý nhà nước theo mô hình chính quyền hai cấp;
(2) Đẩy mạnh đào tạo, tập huấn và chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu chuyên ngành văn hóa, thể thao, di sản và thông tin cơ sở;
(3) Tăng cường phối hợp với các xã, phường, thường xuyên kiểm tra, giám sát hoạt động chuyên môn để bảo đảm tính thống nhất và hiệu quả.
Ngành cũng kiến nghị UBND thành phố quan tâm đầu tư hạ tầng công nghệ thông tin, nâng cấp hệ thống thiết chế văn hóa – thể thao, đồng thời hỗ trợ kinh phí và nhân lực cho cấp cơ sở. Đặc biệt, cần sớm ban hành các văn bản hướng dẫn thực hiện Luật Di sản văn hóa và các quy định về quản lý xuất bản – in – phát hành, nhằm tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho việc triển khai các nhiệm vụ mới.
*
Mô hình chính quyền hai cấp mở ra cơ hội lớn để Huế phát huy bản sắc và sức mạnh của một đô thị di sản trong quản lý văn hóa, thể thao, thông tin cơ sở. Nỗ lực của ngành Văn hóa và Thể thao thành phố Huế trong thời gian qua cho thấy quyết tâm và tầm nhìn dài hạn – không chỉ giữ gìn di sản, mà còn kiến tạo môi trường sống năng động, sáng tạo và đáng tự hào cho người dân Cố đô.