“Thanh âm của sách – Dư âm của Di sản”: Khi tri thức Huế cất lời trong không gian số
16/04/2026
Trong dòng chảy mạnh mẽ của chuyển đổi số và sự dịch chuyển trong thói quen tiếp nhận tri thức của giới trẻ, việc làm thế nào để sách, đặc biệt là những ấn phẩm mang đậm chiều sâu văn hóa như Tủ sách Huế, có thể “sống” trong đời sống đương đại, không chỉ là câu chuyện của ngành xuất bản, mà còn là bài toán của cả hệ sinh thái văn hóa. Chính trong bối cảnh ấy, Sở Văn hóa và Thể thao thành phố Huế chính thức phát động Cuộc thi tìm hiểu về Tủ sách Huế với chủ đề đầy gợi mở: “Thanh âm của sách – Dư âm của Di sản”, dự kiến diễn ra vào ngày 22/4/2026, hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam.
Đây không đơn thuần là một cuộc thi, mà là một sáng kiến mang tính kết nối, nơi sách, di sản và công nghệ gặp nhau; nơi tri thức được “đánh thức” bằng cảm xúc, sáng tạo và trách nhiệm của thế hệ trẻ.
Khi sách không còn “tĩnh”, mà trở thành trải nghiệm sống
Tủ sách Huế, từ khi được hình thành theo Quyết định của UBND tỉnh, đã từng bước khẳng định vai trò là một kho tri thức quý giá, phản ánh chiều sâu lịch sử, văn hóa, con người và bản sắc của vùng đất Cố đô. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, việc đưa những giá trị ấy đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là giới trẻ, đòi hỏi những phương thức tiếp cận mới.
Cuộc thi lần này chính là một bước đi cụ thể để hiện thực hóa mục tiêu đó. Không còn giới hạn trong những trang sách in truyền thống, tri thức từ Tủ sách Huế được “mở rộng không gian” thông qua các sản phẩm sáng tạo đa phương tiện: video, vlog, hoạt họa, kể chuyện bằng hình ảnh… Qua đó, sách không chỉ để đọc, mà còn để cảm nhận, để diễn giải, để lan tỏa.
Theo Kế hoạch tổ chức của Sở, mỗi bài dự thi gồm hai thành phần: một video ngắn (tối đa 5 phút) và một bài viết cảm nhận. Nội dung xoay quanh 8 ấn phẩm tiêu biểu của Tủ sách Huế, với nhiều hướng tiếp cận linh hoạt: từ cảm nhận cá nhân, tái hiện câu chuyện lịch sử, đến hành trình “đi từ trang sách ra đời thực”.
Chính sự mở rộng này đã biến cuộc thi thành một “không gian sáng tạo mở”, nơi mỗi thí sinh không chỉ là người đọc, mà còn là người kể chuyện, người sáng tạo nội dung, và rộng hơn, là một “đại sứ văn hóa” của Huế.
Đánh thức tinh thần đọc trong kỷ nguyên số
Một trong những điểm nhấn quan trọng của cuộc thi là việc gắn kết chặt chẽ với chuyển đổi số. Các tác phẩm dự thi được đăng tải trên mạng xã hội, sử dụng hashtag #CuocthiTusachHue2026, đồng thời được chấm điểm dựa trên cả đánh giá chuyên môn và mức độ tương tác cộng đồng.
Cách tiếp cận này cho thấy một tư duy rất mới: không chỉ dừng lại ở việc “khuyến đọc”, mà còn hướng tới việc xây dựng một hệ sinh thái văn hóa đọc trên nền tảng số. Ở đó, người đọc không còn là đối tượng thụ động, mà trở thành chủ thể tham gia, tương tác và lan tỏa tri thức.
Đặc biệt, với đối tượng chính là học sinh, sinh viên trên địa bàn thành phố Huế, cuộc thi mở ra một không gian để thế hệ trẻ thể hiện góc nhìn của mình về di sản. Từ những trang sách tưởng chừng khô khan, các bạn trẻ có thể kể lại bằng ngôn ngữ của thời đại: hình ảnh, âm thanh, cảm xúc và cả những trải nghiệm cá nhân.
Đó cũng chính là cách để hình thành một thế hệ công dân văn hóa mới – những người không chỉ hiểu biết về di sản, mà còn có khả năng “kể lại” di sản theo cách của mình.
Lan tỏa tình yêu Huế từ những điều gần gũi nhất
Điểm đáng chú ý của cuộc thi là sự gắn kết giữa sách và không gian văn hóa thực tế. Nhiều chủ đề khuyến khích thí sinh “đi ra ngoài”, kết nối nội dung sách với các địa điểm như Kinh thành Huế, lăng tẩm, chùa chiền, nhà rường, nhà vườn…
Điều này không chỉ giúp làm phong phú nội dung dự thi, mà còn góp phần thúc đẩy một hình thức “du lịch tri thức”, nơi việc đọc sách trở thành điểm khởi đầu cho những hành trình khám phá thực tế.
Ở một góc nhìn rộng hơn, đây cũng là cách để hiện thực hóa quan điểm phát triển Huế theo mô hình “đô thị di sản”, nơi di sản không nằm yên trong bảo tàng, mà trở thành một phần sống động của đời sống đương đại, được cảm nhận, trải nghiệm và sáng tạo lại.
Tạo động lực và sân chơi sáng tạo cho giới trẻ
Với cơ cấu giải thưởng hấp dẫn, gồm giải Nhất, Nhì, Ba, Khuyến khích và giải “Tác phẩm được yêu thích nhất” với quà tặng là những ấn phẩm rất có giá trị của Tủ sách Huế và cả hiện kim, cuộc thi không chỉ mang tính khuyến khích mà còn tạo động lực thực sự cho người tham gia.
Nhưng giá trị lớn nhất không nằm ở giải thưởng, mà ở chính quá trình tham gia: quá trình đọc, suy ngẫm, sáng tạo và chia sẻ. Đó là hành trình giúp mỗi thí sinh hiểu hơn về Huế, về di sản, và về chính mình.
Đồng thời, thông qua sự phối hợp giữa Sở Văn hóa và Thể thao, Viện Nghiên cứu phát triển thành phố và Đại học Huế, cuộc thi còn cho thấy một mô hình liên kết hiệu quả giữa quản lý nhà nước, nghiên cứu và giáo dục, một hướng đi rất cần thiết trong phát triển văn hóa hiện nay.
Từ một cuộc thi đến một chiến lược dài hạn
Nhìn rộng ra, Cuộc thi “Thanh âm của sách – Dư âm của Di sản” không chỉ là một hoạt động hưởng ứng Ngày Sách, mà còn là một bước đi cụ thể trong việc triển khai Đề án Tủ sách Huế giai đoạn 2026–2030.
Ở đó, mục tiêu không chỉ là tăng số lượng người đọc, mà là xây dựng một hệ sinh thái tri thức bền vững, nơi sách trở thành cầu nối giữa quá khứ và hiện tại, giữa di sản và sáng tạo, giữa truyền thống và công nghệ.
Trong bối cảnh Huế đã trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, với định hướng phát triển “đô thị di sản – văn hóa – sinh thái – thông minh”, những sáng kiến như cuộc thi này chính là những “viên gạch” quan trọng để xây dựng nền tảng văn hóa – con người, yếu tố cốt lõi cho sự phát triển bền vững.
Lời mời gọi từ Huế: Hãy để sách cất lời
Ngày 22/4/2026, khi cuộc thi chính thức được phát động, đó không chỉ là thời điểm bắt đầu một sân chơi, mà còn là lời mời gọi dành cho tất cả những ai yêu Huế, yêu sách và yêu sáng tạo.
Hãy để những trang sách không còn nằm yên trên giá, mà trở thành những câu chuyện được kể lại bằng chính cảm xúc của bạn. Hãy để di sản không chỉ là ký ức, mà là nguồn cảm hứng cho những sáng tạo mới.
Bởi khi sách cất lời, đó không chỉ là “thanh âm của tri thức”, mà còn là “dư âm của một nền văn hóa” – đang tiếp tục sống, lan tỏa và phát triển trong chính mỗi chúng ta.