Khi điện ảnh “dẫn lối” du khách đến với Huế
16/06/2025
Phần 1: Không chỉ là nghệ thuật giải trí, điện ảnh đang trở thành công cụ quảng bá văn hóa và điểm đến hiệu quả. Trên thế giới, mô hình “du lịch theo dấu phim” đã tạo nên những cú hích ấn tượng cho ngành du lịch. Huế - thành phố có bề dày văn hóa với 8 di sản thế giới và khung cảnh đậm chất điện ảnh - từng xuất hiện ấn tượng trong các tác phẩm điện ảnh Việt Nam và thế giới - không chỉ đưa Huế đến gần công chúng hơn, mà còn góp phần khơi gợi cảm hứng khám phá, trải nghiệm.
Có gì đặc biệt sau khi một bộ phim thu hút sự chú ý lớn?
Điện ảnh không chỉ là ngành giải trí đơn thuần mà còn góp phần quảng bá, lan tỏa mạnh mẽ các giá trị văn hóa, di sản, cảnh quan, điểm đến của mỗi vùng đất qua mà tác phẩm điện ảnh; tạo nên những xu hướng mới trong cộng đồng, từ các sản phẩm văn hóa như tranh ảnh, thời trang… cho đến việc truyền cảm hứng khám phá, trải nghiệm với “làn sóng du lịch theo dấu phim”. Tù đó, có thể thấy rằng: ngành công nghiệp điện ảnh không chỉ là ngành nghệ thuật giải trí chất lượng cao, mang lại doanh thu trực tiếp hàng trăm tỷ đồng trên mỗi bộ phim thành công mà còn mang lại giá trị gián tiếp hàng nghìn tỷ đồng từ những dịch vụ văn hóa du lịch phát sinh.
Huế là vùng đất có bề dày văn hóa, cảnh quan đặc sắc, từng in dấu trong nhiều tác phẩm điện ảnh nổi bật như Đông Dương, Cô gái trên sông, Ngọn nến hoàng cung, Trăng nơi đáy giếng. Gần đây, các phim như Mắt biếc, Em và Trịnh, Gái già lắm chiêu, Kiều hay Linh Miêu tiếp tục đưa hình ảnh Huế đến gần hơn với khán giả, đặc biệt là giới trẻ và du khách quốc tế.
Sau mỗi tác phẩm điện ảnh gây tiếng vang, lượng khách tìm đến các địa danh xuất hiện trong phim tăng rõ rệt. Điều này cho thấy tiềm năng lớn để kết nối điện ảnh với phát triển du lịch văn hóa - nếu được quy hoạch và định hướng phù hợp. Chúng tôi đang nỗ lực xây dựng Huế trở thành một “trường quay mở”, gắn kết nghệ thuật với du lịch một cách bền vững và đầy cảm xúc.
Điện ảnh ngày càng đóng vai trò quan trọng như một “cánh tay nối dài” trong quảng bá hình ảnh điểm đến, đặc biệt tại các đô thị di sản như Huế. Bộ phim Gái già lắm chiêu V - Những cuộc đời vương giả là ví dụ điển hình cho sự cộng hưởng hiệu quả giữa nghệ thuật điện ảnh và phát triển du lịch. Bối cảnh chính của phim - Cung An Định - một công trình kiến trúc đặc sắc thời Nguyễn, vốn dĩ không phải là điểm đến nổi bật với số lượng khách tham quan ít hơn hẳn so với các di tích như Đại Nội hay Lăng Tự Đức. Nhưng sau khi bộ phim được công chiếu vào đầu năm 2021, hình ảnh cung điện lộng lẫy, mang phong cách châu Âu cổ điển kết hợp văn hóa Á Đông tinh xảo trong phim đã tạo hiệu ứng truyền thông mạnh mẽ. Theo thống kê từ Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế, năm 2022, lượng khách đến tham quan Cung An Định đã tăng hơn 73% so với giai đoạn trước khi phim ra mắt. Đặc biệt, giới trẻ và du khách ngoài nước quan tâm đến trải nghiệm văn hóa - nghệ thuật tại điểm đến này cũng tăng rõ rệt.
Điều này cho thấy, điện ảnh không chỉ quảng bá di sản bằng hình ảnh sinh động, dễ tiếp cận mà còn khơi dậy cảm xúc, truyền cảm hứng khám phá cho du khách. Do đó, việc xây dựng chiến lược phát triển Huế thành điểm đến gắn với trường quay mở - nơi điện ảnh và du lịch cộng hưởng - là một hướng đi bền vững, cần được quan tâm đầu tư trong thời gian tới.
Những gì Huế cần làm để phát triển loại hình “du lịch theo dấu phim” (film tourism) một cách bài bản
Việt Nam hoàn toàn nên phát triển loại hình “du lịch theo dấu phim” (film tourism) một cách bài bản như Hàn Quốc hay Thái Lan. Tại Hàn Quốc, sau thành công của các bộ phim như Winter Sonata (Bản tình ca mùa đông), đảo Nami đã trở thành “thánh địa du lịch” thu hút hàng triệu du khách mỗi năm. Tương tự, Việt Nam sở hữu nhiều danh thắng và di sản từng lên phim như Tràng An (Kong: Skull Island) và cũng đã trở thành một điểm đến du lịch hấp dẫn du khách, thành phố Huế cũng có nhiều phim có cảnh quay đẹp, hấp dẫn nhưng chính quyền địa phương chưa thực sự có chiến lược dài lâu để chuyển hóa thành tour chuyên đề hay trải nghiệm văn hóa. Trong khi đó, từ kinh nghiệm quốc tế và các địa phương khác cho thấy, việc đầu tư bài bản vào film tourism sẽ mở ra hướng đi bền vững, vừa quảng bá hình ảnh đất nước, vừa thúc đẩy phát triển kinh tế du lịch.
Để phát triển bền vững du lịch “theo dấu phim” tại Huế, cần triển khai các giải pháp trọng tâm sau:
Xây dựng cơ sở dữ liệu và kết nối thông tin: Cần thiết lập hệ thống cơ sở dữ liệu đầy đủ về các bối cảnh quay phim tại Huế, bao gồm di tích lịch sử, kiến trúc và các điểm đến nổi bật. Cơ sở dữ liệu này phải dễ tiếp cận cho các đoàn làm phim trong và ngoài nước.
Cải thiện cơ chế hỗ trợ pháp lý và hậu cần: Tạo cơ chế, quy định thống nhất về thủ tục pháp lý, giấy phép quay phim và dịch vụ hỗ trợ, giúp các đoàn làm phim dễ dàng tác nghiệp tại Huế. Cần thành lập một đơn vị đầu mối hoạt động hiệu quả để hỗ trợ trực tiếp và tạo điều kiện thuận lợi cho việc quay phim.
Xúc tiến hợp tác quốc tế và quốc nội: Tăng cường mối quan hệ hợp tác với các công ty sản xuất điện ảnh trong và ngoài nước, tạo cơ hội cho Huế trở thành điểm đến chính trong các dự án điện ảnh quốc tế. Cần tổ chức các sự kiện điện ảnh, liên hoan phim để nâng cao hình ảnh Huế.
Phát triển sản phẩm du lịch gắn với điện ảnh: Thiết lập các tour du lịch “theo dấu phim”, đưa du khách tham quan các địa điểm nổi tiếng đã xuất hiện trong các bộ phim, qua đó kết nối ngành du lịch và điện ảnh, thu hút du khách quốc tế.
Đào tạo và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực: Đào tạo đội ngũ nhân lực chuyên môn trong quản lý du lịch điện ảnh, tổ chức sự kiện và các dịch vụ hỗ trợ đoàn làm phim, đảm bảo chất lượng phục vụ du khách và đoàn làm phim.
Việc triển khai đồng bộ các giải pháp trên sẽ giúp Huế phát huy tối đa tiềm năng du lịch điện ảnh, thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương và nâng cao giá trị di sản văn hóa.
(Đọc tiếp...)