Trợ giúp pháp lý cho người yếu thế
26/10/2023
Với phương châm hoạt động hướng về cơ sở, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân được tiếp cận với các hoạt động trợ giúp pháp lý (TGPL), đồng thời xác định đối tượng thuộc diện TGPL là nhóm yếu thế trong xã hội, hoạt động TGPL luôn được Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh (Sở Tư pháp) phối hợp với các cấp, các ngành chú trọng đẩy mạnh thực hiện, tập trung vào các lĩnh vực: Tư vấn, tham gia tố tụng, đại diện ngoài tố tụng, hòa giải.
Giám đốc Sở Tư pháp Nguyễn Văn Hưng cho biết: Nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả công tác TGPL, Sở Tư pháp chỉ đạo Trung tâm TGPL tỉnh chủ động phối hợp với các cấp, các ngành xây dựng kế hoạch thực hiện đưa công tác TGPL đi vào nề nếp, hiệu quả và sát thực với nhu cầu của Nhân dân. Định kỳ hằng năm hoặc khi có các văn bản pháp luật mới liên quan, đội ngũ trợ giúp viên pháp lý (TGVPL) - những người thực hiện TGPL được tập huấn nâng cao kỹ năng TGPL và cung cấp các văn bản pháp luật mới.
Hoạt động TGPL miễn phí là chủ trương, chính sách của Nhà nước đã được Trung tâm TGPL tỉnh thực hiện từ nhiều năm nay, nhằm bảo đảm quyền con người, quyền công dân. Các đối tượng được trợ giúp gồm: Người nghèo, người có công với cách mạng; người già cô đơn, người tàn tật và trẻ em không nơi nương tựa; người dân tộc thiểu số ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn...
“Đối tượng được TGPL đều thuộc diện chính sách, người yếu thế có điều kiện tiếp cận pháp luật hạn chế nên công tác truyền thông luôn phải chuẩn bị kỹ lưỡng, bảo đảm nội dung chính xác nhưng dễ hiểu nhất. Trong các buổi truyền thông, cán bộ của Trung tâm dành nhiều thời gian giải đáp thắc mắc với từng sự việc cụ thể, giúp bà con hiểu tường tận hơn các quy định của pháp luật” - một TGVPL chia sẻ.
Ông Hồ Văn Lắc, xã A Roàng (huyện A Lưới) chia sẻ: Thông qua hoạt động truyền thông TGPL tại cơ sở, tôi được TGVPL giải đáp những vướng mắc liên quan đến Luật Đất đai, Luật Hôn nhân và Gia đình, các thủ tục thừa kế, sang nhượng bìa đỏ, cấp phát thẻ bảo hiểm y tế cho người nghèo... Từ đó, giúp tôi hiểu rõ hơn những quy định của pháp luật, các trình tự, thủ tục được TGPL và các văn bản pháp luật của Nhà nước.
Giám đốc Trung tâm TGPL tỉnh Trương Phan Thụy Dũng cho biết: Hàng năm, hội đồng phối hợp liên ngành về TGPL trong hoạt động tố tụng đều ban hành kế hoạch hoạt động, trong đó có nội dung kiểm tra công tác phối hợp về TGPL của các cơ quan tiến hành tố tụng cấp huyện. Trong đó, chú trọng đổi mới hoạt động truyền thông về TGPL bằng hình thức đa dạng, phong phú, đảm bảo hiệu quả, phù hợp với từng nhóm đối tượng, từng vùng miền. Đáng chú ý là việc truyền thông các vụ việc TGPL thành công để nhiều người dân biết đến quyền được TGPL và kịp thời tiếp cận TGPL khi có tranh chấp, vướng mắc về pháp luật.
Đội ngũ TGVPL hiện có tại Trung tâm TGPL tỉnh gồm 17 người, được đánh giá cao và khẳng định được vai trò của mình trong việc thực hiện TGPL. Thời gian qua, Trung tâm đã tích cực chỉ đạo các TGPL tăng cường bám sát cơ sở, nhất là những địa bàn vùng sâu, vùng xa đặc biệt khó khăn; chủ động xây dựng, triển khai kế hoạch hoạt động phù hợp với thực tiễn, qua đó tham mưu cho Sở Tư pháp xây dựng kế hoạch TGPL phù hợp ở từng địa phương để tổ chức triển khai hiệu quả.
Công tác phối hợp liên ngành về TGPL trong hoạt động tố tụng được đẩy mạnh cả về chất và lượng. Trung tâm đã cử TGVPL, luật sư thực hiện TGPL tham gia từ giai đoạn điều tra, truy tố, bào chữa, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp tại tòa án các cấp với hàng trăm vụ việc cho các đối tượng được trợ giúp. Qua đó, góp phần làm sáng tỏ sự thật khách quan của vụ án, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp cho người nghèo, người có công với cách mạng, trẻ em, người bị buộc tội từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi và các đối tượng khác theo quy định của pháp luật.
Làm việc với tỉnh mới đây về công tác TGPL, ông Cù Thù Anh, Cục trưởng Cục TGPL, Bộ Tư pháp đánh giá cao công tác TGPL của Trung tâm TGPL tỉnh, coi đây là điển hình của toàn quốc. Đề nghị Trung tâm tiếp tục khẳng định thêm về chất lượng, hiệu quả công việc; đẩy mạnh công tác truyền thông những vụ việc điển hình đã hoàn thành để người dân có thể tiếp cận và biết quyền được TGPL. Mong các cơ quan tiến hành tố tụng tiếp tục quan tâm, phối hợp tạo điều kiện cho Trung tâm TGPL thực hiện tốt công tác TGPL.
Hiện Trung tâm TGPL tỉnh tiếp tục phối hợp với các cơ quan tiến hành tố tụng tham gia bào chữa cho đối tượng TGPL; cử đoàn công tác truyền thông tại cơ sở; ứng dụng công nghệ thông tin vào các hoạt động chuyên môn nghiệp vụ; rà soát các thủ tục hành chính để Nhân dân tiếp cận dịch vụ TGPL của Nhà nước... Đồng thời, tăng cường bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ và kỹ năng tham gia tố tụng cho các TGVPL, với mục tiêu bảo vệ tốt nhất quyền, lợi ích hợp pháp của công dân.